Δήμος Ανατολικής Σάμου

Το διοικητικό, πολιτιστικό και συγκοινωνιακό κέντρο του νησιού

📍 Γεωγραφική & Διοικητική Ταυτότητα

Ο Δήμος Ανατολικής Σάμου είναι ένας από τους δύο δήμους του νησιού, που δημιουργήθηκαν το 2019 με τη μεταρρύθμιση του "Κλεισθένη Ι", μέσω της διάσπασης του ενιαίου Δήμου Σάμου.

📌 Περιφέρεια: Βορείου Αιγαίου
📌 Περιφερειακή Ενότητα: Σάμου
📌 Έδρα: Πόλη της Σάμου (Βαθύ)
📌 Έκταση: 292,85 km²
📌 Πληθυσμός: 16.437 (απογραφή 2021)

🏙️ Κύριες Περιοχές

Ο δήμος περιλαμβάνει σημαντικούς οικισμούς και κοινότητες όπως:

• Πόλη της Σάμου (Βαθύ) – Διοικητική και εμπορική πρωτεύουσα

• Πυθαγόρειο – Αρχαιολογικός θησαυρός και τουριστικό hotspot

• Κοκκάρι – Παραθαλάσσιο θέρετρο

• Χώρα, Μυτιληνιοί, Βουρλιώτες, Μανωλάτες, Πάνδροσος, Παγώνδας κ.ά.

✈️ Συγκοινωνίες & Υποδομές

📦 Λιμάνι Σάμου (Βαθύ)

• Κύριο εμπορικό και επιβατικό λιμάνι του νησιού

• Συνδέεται ακτοπλοϊκά με Πειραιά, Ικαρία, Χίο, Μυτιλήνη, και Τουρκία (Κουσάντασι)

• Διαθέτει τελωνείο, λιμενικό σταθμό και χώρο για κρουαζιερόπλοια

🛬 Αεροδρόμιο Σάμου “Αρίσταρχος ο Σάμιος”

• Βρίσκεται 4 χλμ. δυτικά του Πυθαγορείου

• Διεθνές αεροδρόμιο με τακτικές πτήσεις προς Αθήνα, Θεσσαλονίκη και εποχικές προς εξωτερικό (Γερμανία, Ολλανδία, Αγγλία)

• Διαθέτει πύργο ελέγχου, καφέ, ενοικιάσεις αυτοκινήτων

🚌 Τοπικές συγκοινωνίες

• Δημοτική συγκοινωνία και ΚΤΕΛ με γραμμές που συνδέουν το Βαθύ με τα περισσότερα χωριά

• Ιδιωτικά ταξί, τουριστικά λεωφορεία και mini bus

• Πολλοί δρόμοι είναι ορεινοί και στροφώδεις, ειδικά προς Καρβούνη, Βουρλιώτες, κλπ

🚢 Μαρίνες – Αλιευτικά καταφύγια

• Μικρή μαρίνα στο Πυθαγόρειο για ιστιοπλοϊκά

• Αλιευτικό καταφύγιο στην Πόλη της Σάμου

• Αγκυροβόλια σε παραθαλάσσια χωριά

🏥 Υπηρεσίες & Δομές

• Γενικό Νοσοκομείο Σάμου (Βαθύ)

• Διοικητήριο Περιφέρειας

• Αστυνομία, Πυροσβεστική, ΔΕΗ, ΟΤΕ

• Δημόσιες υπηρεσίες (ΔΟΥ, ΙΚΑ, ΚΕΠ, Δικαστήρια)

• Σχολεία όλων των βαθμίδων, μουσικά και τεχνικά λύκεια

🧭 Τουρισμός & Πολιτισμός

• Αρχαιολογικοί χώροι: Ηραίον, Ευπαλίνειος αγωγός, Τείχη Πολυκράτη, αρχαίο θέατρο Πυθαγορείου

• Πολιτιστικά κέντρα & μουσεία: Αρχαιολογικό Μουσείο Σάμου, Λαογραφικό Πυθαγορείου

• Εκδηλώσεις: Πυθαγόρεια, Σαμιώτικα πανηγύρια, πολιτιστικά φεστιβάλ

🌊 Φυσικό Περιβάλλον

• Παραλίες: Γλυκό νερό, Λιβαδάκι, Κοκκάρι, Ποτοκάκι, Ψιλή Άμμος

• Οροσειρά Καρβούνη: Δάση, μονοπάτια, πηγές

• Παραδοσιακά χωριά με πανοραμική θέα

Πιο αναλυτικά

Ο Δήμος Ανατολικής Σάμου, που ιδρύθηκε το 2019, καλύπτει το ανατολικό τμήμα του νησιού της Σάμου και περιλαμβάνει την πρωτεύουσα, το Βαθύ, καθώς και πολλά γραφικά χωριά και παραθαλάσσιους οικισμούς. Η περιοχή αυτή συνδυάζει πλούσια ιστορία, φυσική ομορφιά και πολιτιστική κληρονομιά, καθιστώντας την έναν από τους πιο ελκυστικούς προορισμούς του Αιγαίου.​

Ιστορία: Η Σάμος έχει μια μακρά και πλούσια ιστορία που χρονολογείται από την αρχαιότητα. Ήταν γνωστή για τον πλούτο της, την ισχυρή ναυτική της δύναμη και ως γενέτειρα σημαντικών προσωπικοτήτων όπως ο μαθηματικός Πυθαγόρας, ο φιλόσοφος Επίκουρος και ο αστρονόμος Αρίσταρχος. Κατά την αρχαιότητα, η Σάμος ήταν ένα από τα σημαντικότερα εμπορικά και πολιτιστικά κέντρα του Αιγαίου.​

Γεωγραφία: Η Ανατολική Σάμος χαρακτηρίζεται από καταπράσινα τοπία, ορεινούς όγκους και εκτεταμένες ακτογραμμές με πανέμορφες παραλίες. Η περιοχή προσφέρει ποικιλία τοπίων, από εύφορες πεδιάδες μέχρι δασώδεις εκτάσεις και κρυστάλλινα νερά.​

Αξιοθέατα:

• Αρχαιολογικό Μουσείο Βαθέος: Φιλοξενεί ευρήματα από διάφορες περιόδους της ιστορίας του νησιού, συμπεριλαμβανομένου του περίφημου Κούρου της Σάμου.​

• Ευπαλίνειο Όρυγμα: Ένα αρχαίο υδραγωγείο μήκους 1.036 μέτρων, θεωρούμενο ως θαύμα της αρχαίας μηχανικής.​

• Ηραίο: Ο αρχαιολογικός χώρος με τα ερείπια του ναού της Ήρας, που ήταν ένας από τους μεγαλύτερους ναούς της αρχαιότητας.​

Παραλίες:

• Κοκκάρι: Γνωστό για τις όμορφες παραλίες του και τα ιδανικά σημεία για windsurfing.​

• Τσαμαδού: Μια από τις πιο δημοφιλείς παραλίες με καθαρά νερά και βότσαλα.​

• Ψιλή Άμμος: Ξεχωρίζει για την ψιλή της άμμο και τα ρηχά νερά, ιδανική για οικογένειες.​

Οικισμοί:

• Βαθύ: Η πρωτεύουσα του νησιού, συνδυάζει το παλιό με το νέο, με νεοκλασικά κτίρια, στενά δρομάκια και ένα ζωντανό λιμάνι.​

• Πυθαγόρειο: Γραφικό λιμάνι με πλούσια ιστορία, χτισμένο πάνω στα ερείπια της αρχαίας πόλης της Σάμου.​

• Μανωλάτες: Ορεινό χωριό γνωστό για την παραδοσιακή αρχιτεκτονική του και τις ταβέρνες με τοπική κουζίνα.​

Γαστρονομία: Η Ανατολική Σάμος προσφέρει πλούσια γαστρονομική παράδοση. Το νησί είναι διάσημο για το γλυκό μοσχάτο κρασί του, το οποίο έχει κερδίσει διεθνείς διακρίσεις. Η τοπική κουζίνα περιλαμβάνει πιάτα όπως γεμιστά αμπελόφυλλα, χταπόδι στα κάρβουνα, σαμιώτικο μπουρέκι και διάφορα γλυκά με μέλι και αμύγδαλα.​

Δραστηριότητες:

• Πεζοπορία: Η περιοχή διαθέτει πολλά μονοπάτια που περνούν μέσα από δάση, φαράγγια και παραδοσιακά χωριά, προσφέροντας μοναδικές εμπειρίες για τους λάτρεις της φύσης.​

• Θαλάσσια σπορ: Οι παραλίες του Κοκκαρίου και του Πυθαγορείου είναι ιδανικές για windsurfing, kitesurfing και καταδύσεις.​

• Πολιτιστικές εκδηλώσεις: Κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού, διοργανώνονται φεστιβάλ, συναυλίες και θεατρικές παραστάσεις που αναδεικνύουν την τοπική κουλτούρα.​

Διοίκηση: Ο Δήμος Ανατολικής Σάμου έχει έδρα το Βαθύ και περιλαμβάνει τις δημοτικές ενότητες Βαθέος και Πυθαγορείου. Η τοπική αυτοδιοίκηση εργάζεται για την ανάπτυξη της περιοχής, την προώθηση του τουρισμού και τη διατήρηση της πολιτιστικής κληρονομιάς.​

Ο Δήμος Ανατολικής Σάμου, με τον πλούτο της ιστορίας του, την απαράμιλλη φυσική ομορφιά και την ζεστή φιλοξενία των κατοίκων του, αποτελεί έναν προορισμό που συνδυάζει την παράδοση με τη σύγχρονη ζωή, προσφέροντας μοναδικές εμπειρίες σε κάθε επισκέπτη.

Δημοτικές Ενότητες

• Δημοτική Ενότητα Βαθέος
• Δημοτική Ενότητα Πυθαγορείου

Διοικητική Διαίρεση

Με την νέα διοικητική διαίρεση ο Δήμος Ανατολικής Σάμου αποτελείται από 20 Δημοτικές Κοινότητες.

Δημοτική Ενότητα Βαθέος

Δημοτική Ενότητα Πυθαγορείου

Εκλογές

2019

Εκλογές

2023

Πηγές

• Πρόγραμμα Καλλικράτης - ΦΕΚ Α87 της 07/06/2010
• Απόφαση 45892 του Υπ. Εσωτερικών, Αποκέντρωσης & Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης - ΦΕΚ Β1292 της 11/08/2010
• Υπουργείο Εσωτερικών, σχέδιο Καλλικράτης